Yerba Buena – Các bạn có biết, thành phố San Francisco hoa lệ mà chúng ta vẫn thấy trong vô số bộ phim Hollywood, ngày xưa từng mang một cái tên hoàn toàn khác là… Yerba Buena không? (cái tên tiếng Tây Ban Nha này vốn để chỉ một loài bạc hà dại mọc đầy trên bán đảo, và mãi tới năm 1847 thì thị trấn nhỏ bé ấy mới được đổi tên thành “San Francisco” tráng lệ như chúng ta biết ngày nay).
Sở dĩ người viết phải lôi cả một mẩu kiến thức lịch sử ra để mở bài, là bởi cái tên cũ kỹ ấy lại chính là tựa đề mà studio độc lập Mad About Pandas chọn cho “đứa con tinh thần” mới nhất của mình – một tựa game giải đố góc nhìn thứ nhất, được phát hành bởi Focus Entertainment, cái tên quen thuộc đứng sau loạt game A Plague Tale đình đám.
Và cũng giống như cái tên của mình, Yerba Buena là một tựa game rất thích… giấu đi bản chất thật cho tới phút chót.
Thoạt nhìn, đây chỉ là một game giải đố nho nhỏ, nơi bạn vào vai một cô gái loay hoay giữa lòng thành phố. Nhưng càng chơi sâu, bạn đọc sẽ càng nhận ra cái San Francisco trong game này… không hề “bình thường” một chút nào.
Vậy, Yerba Buena có phải là một tựa game giải đố đủ sức khiến bạn đọc “vắt óc” một cách đã đời, hay chỉ là một ý tưởng hay ho nhưng được thực thi nửa vời? Bạn đọc hãy cùng Vietgame.asia tìm hiểu qua bài đánh giá sau đây nhé.
BẠN SẼ THÍCH

Khẩu súng biết… “ăn cắp” động lực!
Trái tim của Yerba Buena nằm gọn trong một thiết bị có tên Oscillator – một thứ trông như khẩu súng bắn tốc độ của cảnh sát giao thông, lại có cả một khe để… nhét băng cassette vào. Nhiệm vụ của nó nghe qua thì đơn giản tới mức buồn cười: “sao chép” động lực (momentum) từ vật này, rồi “dán” nó sang một vật khác.
Khi bật chế độ nhìn đặc biệt của Oscillator lên, cả thế giới sẽ được tô lại bằng hai gam màu: vật màu vàng là vật đang “mang” động lực, còn vật màu xanh là vật có thể “hấp thụ” chuyển động ấy. Bạn bóp cò để rút lực từ một chiếc xe đang lăn, một cánh quạt đang quay, rồi nhả nó vào một bệ đỡ đang nằm im lìm, và thế là cả căn phòng bắt đầu… chuyển động theo đúng ý đồ của bạn.

Đọc tới đây, có lẽ bạn đọc đã dần mường tượng ra một tựa game kinh điển khác cũng có khẩu súng bắn vàng – xanh và bắt người chơi vắt óc suy nghĩ “đường đi, nước bước” rồi đúng không? Nếu câu trả lời là “Portal“, thì đúng rồi đó, nhưng thay vì chơi đùa với không gian thì bạn sẽ phải nghĩ theo hướng làm sao để điều khiển được các mô-men lực của các vật thể.
Có rất nhiều cách để tương tác với thế giới và các đồ vật xung quanh, khiến cho tựa game trở nên rất độc đáo và thú vị!
Ví dụ, bạn có thể sao chép động lực của một cái bàn đang di chuyển theo chiều ngang, và truyền động lực đó cho… cả một căn phòng (bỏ qua hết tất cả những thứ gì gọi là bảo toàn năng lượng, có vẻ như cỗ máy này cho phép vật thể di chuyển với vector lực đúng bằng vật thể gốc, mặc kệ khối lượng của nó có như thế nào).

Tất nhiên nếu chỉ có như vậy thì có lẽ lối chơi sẽ trở nên tẻ nhạt khá nhanh chóng. Thật may, khẩu Oscillator sẽ được nâng cấp, và có thể biến đổi đồ vật xung quanh theo nhiều cách khác nhau, tỉ như giờ có thể sao chép cả tính chất của… hơi nước để biến đồ vật thành… hư không, hoặc làm cho đồ vật rắn có thể đi xuyên qua được. Làm hơi nước bằng cách nào? Bạn có thể pha một cốc cà phê, rồi sao chép khói của nó và bắn luôn vào một bức tường làm cho bức tường đó… bốc hơi luôn!
Có rất nhiều cách để tương tác với thế giới và các đồ vật xung quanh, khiến cho tựa game trở nên rất độc đáo và thú vị!

Kế đó, cách tổ chức các màn chơi cũng khá thú vị, và có một vài màn để lại ấn tượng khá tốt với người viết, như là màn đấu trong tầng hầm ở Chương 8. Tuy vậy, có một số màn mà người viết cảm thấy có quá nhiều đồ vật nhưng game lại hơi giới hạn người chơi ở cách qua màn (nên nhớ là chỉ có thể sao chép của vật thể màu vàng và dán lên vật thể màu xanh), không như Portal nơi người chơi có thể “xào nấu” thả cửa và bắn cổng ở gần như bất kỳ đâu.
Tuy vậy, sử dụng khẩu Oscillator với những tính chất thú vị của các đồ vật để vượt qua màn chơi vẫn đem lại một cảm giác thoả mãn và thích thú. Thậm chí, có một vài “achievement” (thành tựu) gắn liền với việc bạn giải một màn bằng cách nào, tỉ như phải tìm hết đồ trong một căn phòng nào đó, hoặc đi tới “đỉnh thế giới”, và những việc này giúp cho những “thợ săn thành tựu” có nhiều lý do để chìm đắm vào những câu đố của Yerba Buena.
BẠN SẼ GHÉT

Xin lỗi “tân binh”, game này kén người chơi!
Nói đi cũng phải nói lại, chính cái sự “tôn trọng trí thông minh người chơi” mà người viết vừa hết lời khen ngợi ở trên lại là một “con dao hai lưỡi”.
Yerba Buena gần như không có ý định “dắt tay người mới”. Các tùy chọn hỗ trợ tiếp cận (accessibility options – các thiết lập giúp người chơi mới hoặc người khuyết tật dễ tiếp cận hơn) khá nghèo nàn, và với một tựa game giải đố vốn đòi hỏi người chơi phải xoay xở liên tục giữa nhiều lớp cơ chế chồng chéo, đây là một thiếu sót khá đáng tiếc.

Bạn tưởng tượng rằng mình vừa đi làm về, đầu óc đã mệt nhoài, ngồi xuống chỉ mong được giải trí nhẹ nhàng – thì Yerba Buena sẽ thẳng tay “quăng” cho bạn một căn phòng chật ních nào lực, nào máy pha cà phê, nào mật ong, rồi thì dây nhợ đầy phòng, kèm theo một lời nhắn ngầm: “Tự lo đi nhé”.
Chưa kể, độ khó của game lại tăng theo kiểu “giật cục”. Có những đoạn mà người viết tin rằng người chơi phổ thông hoàn toàn có thể bị “kẹt cứng” ở một câu đố trong thời gian dài, không phải vì câu đố đó hay, mà đơn giản là vì game không buồn gợi ý lấy một chữ, và cái vật thể cần thì bị chôn ở sau một tỉ vật thể khác, với mỗi lớp vật thể lại cần một phương án hết sức đặc thù để gỡ rối. Đây chưa tới mức “thảm họa”, mà chỉ là vài “hạt sạn” về mặt trải nghiệm – nhưng là loại “hạt sạn” đủ sức khiến một bộ phận người chơi bỏ cuộc giữa chừng.
Nếu bạn nhớ về Portal, hãy nhớ rằng chúng ta luôn luôn có cô nàng AI “độc mồm” GlaDOS mặc dù hay “khích đểu” nhưng vẫn luôn chỉ dẫn người chơi nếu người chơi bị “chiếu bí”.
người chơi phổ thông hoàn toàn có thể bị “kẹt cứng” ở một câu đố trong thời gian dài, không phải vì câu đố đó hay, mà đơn giản là vì game không buồn gợi ý lấy một chữ

Cốt truyện “lúc nắng, lúc mưa”
Trong Yerba Buena, chúng ta vào vai Barb, một cô gái chân ướt chân ráo tới San Francisco nhưng thất nghiệp và vật lộn tìm việc ở thành phố đầy nắng và gió này.Cô đang có một ngày xui xẻo không để đâu cho hết – một chiếc lốp xe đạp xẹp lép cũng đủ khiến cô lỡ luôn buổi phỏng vấn xin việc quan trọng. Trong lúc đang được Russell – một ông chú lái taxi – chở đến từ phỏng vấn việc làm về, thì xe của Barb bị một tên lưu manh – Bear – của băng côn đồ Bay Angels tấn công, và Barb bị đá ra khỏi xe taxi trong khi Russell bị Bear bắt cóc.
Tuy nhiên, trong lúc tẩu thoát thì tên lưu manh đã bỏ rơi khẩu súng Oscillator mà người viết đã nhắc đến ở trên. Và sử dụng khẩu súng đó, Barb lên đường giải cứu Russell và khám phá ra sự thật về thế giới này, và lý do tại sao mọi thứ cứ bị “glitch” khắp nơi.

Tất nhiên, người viết sẽ không tiết lộ trước nội dung, nhưng mặc dù tựa game có một tiền đề khá hay, thì cách dẫn dắt mạch truyện của tựa game không hẳn là tốt. Phần mở đầu có thể nói là… vô cùng lê thê và buồn ngủ, và mặc dù tựa game có “tăng tốc” ở phần sau với nhiều “plot twist” (bước ngoặt), thì các cú bẻ lái này cũng tương đối dễ đoán và không làm cho mạch truyện trở nên thêm phần cuốn hút.
Không chỉ vậy, game cố gắng cài cắm các “meta reference” vào game để trỏ đến thế giới thật, nhưng người viết cảm thấy chúng khá gượng gạo.
Tuy vậy, người viết vẫn dành lời khen cho tựa game này vì có một số khoảnh khắc khá hài hước, và cũng phần nào phản ánh được hiện trạng của thế giới thực.
mặc dù tựa game có một tiền đề khá hay, thì cách dẫn dắt mạch truyện của tựa game không hẳn là tốt

Lồng tiếng dưới trung bình, đôi khi có lỗi
Thực sự mà nói thì chất lượng lồng tiếng của Yerba Buena không đạt chuẩn. Biết rằng đây là một tựa game indie, tuy nhiên những diễn viên lồng tiếng cũng nên cho người chơi một chút gọi là… cố gắng chứ, đúng không nào?
Tỉ dụ, có một số phân đoạn mà một nhân vật đang đứng trước hiểm nguy lớn, một người khác “hét lên”: “Cẩn thận kìa!” mà người viết tưởng như người kia ba ngày rồi chưa được ăn cơm vậy. Cử động của các nhân vật cũng còn một chút thô ráp nhưng có lẽ là tạm chấp nhận được.
Thật kỳ lạ khi một tựa game nói về “lỗi” lại tự bản thân nó gặp lỗi, như người viết đã bị treo màn hình tổng cộng là 5 lần trong chỉ gần 4 tiếng chơi game, cũng như có một số trường hợp hình và âm bị mất đồng bộ khá hài hước!
Thật kỳ lạ khi một tựa game nói về “lỗi” lại tự bản thân nó gặp lỗi